تیرچه کرومیت چیست ؟

تاریخچه سقف کرمیت

سقف کرمیت از سال 1356 به صورت یک طرح مقدماتی در مهندسی ارتش برای اصلاح سیستم طاق ضربی مورد استفاده قرار گرفت  و پس از دریافت مجوز رسمی از وزارت صنایع سنگین و وزارت صنایع در سال 1360 شروع به تولید انبوه سقف کرمیت در ایران شد و تاکنون بالغ بر میلیون ها متر مربع از سقف کرمیت در سازه های بتنی، فلزی و بنایی در سراسر کشور مورد استفاده قرارگرفته است.

سقف کرومیت چیست؟

سقف کرومیت نوعی سقف فولادی است که در سازه های فولادی ساخته می شود.

همچنین نوعی سقف جدیدی است که نسبت به سایر سقف ها از مزایای بیشتری برخوردار است و از استحکام و یکپارچگی بالا برخوردار است.

در سیستم سقف کُرمیت از تیرچه های فولادی با جان باز در ترکیب با بتن استفاده می شود.

در ساخت تیرچه های مذکور از یک تسمه، در بال تحتانی و نیز یک میلگرد خم شده در جان استفاده می شود.

برای پرکردن فضای خالی بین تیرچه ها از قالب های ثابت مانند بلوک های سیمانی، پلی استایرن، طاق ضربی، قالب های موقت فولادی (کامپوزیت ) و یا هر پرکننده سبک استفاده می شود.

فواصل تیرچه ها بسته به نوع قالب از 73 سانتی تا 100 سانتی متر متغیراست، روی سقف نیز با 4 الی 10 سانتی متر بتن پوشانده می شود.

تیرچه ها از نوع خود ایستا بوده و به همین علت هیچ نوع شمع بندی در زیر سقف مورد نیاز نمی باشد و تیرچه ها به نحوی طراحی می شوند که بتوانند وزن بتن خیس، قالب ها و عوامل اجرایی سقف را به تنهایی تحمل کنند.

پس ازاین که بتن به 75% مقاومت مشخصه خود می رسد ، تیرچه های فولادی با بتن به صورت یک مقطع مختلط وارد عمل شده و بارهای مرده و زنده سقف را تحمل می کنند.

تیرچه کرومیت

سقف تیرچه و بلوک کرومیت

با متداول شدن سقف های تیرچه و بلوک سنتی برخی از مشکلات سیستم طاق ضربی مرتفع شد.

اما این سقف ها مشکلات دیگری را به همراه خود پدید آوردند که عمده ترین آنها ضرورت استفاده از شمع بندی در زیر سقف است.

شمع بندی علاوه بر دست و پاگیر بودن هزینه زیادی را نیز بر ساختمان تحمیل می کند. در سال 1363 با استفاده از بلوك کُرمیت به جاي طاق ضربي كه قبلا” در اين سيستم بعنوان قالب ثابت به كار مي رفت عملا” سقف تیرچه وبلوک کرومیت وارد بازارشد.

این سقف به علت خود ایستا بودن تیرچه ها نیازی به شمع بندی ندارند و به همین علت از سرعت اجرای بسیار بالایی برخوردار می باشد.

اجرای این سقف بر روی اسكلت های فولادی بتنی و دیوارهای باربر امکان پذیر می باشد.

سقف پلیمری کرومیت

در راستای سبک سازی ساختمان، این شرکت هم زمان با استفاده از قالب کامپوزیت و بلوک های پوکه ای اقدام به استفاده از مصالح پلیمری در ساختمان کرده است.

استفاده از بلوک های پلی استایرن نسوز در سقف باعث کاهش مصرف تیرچه تا حدود 20% و کاهش فولاد مصرفی سازه تا حدود 7% می شود.

سهولات اجرای این نوع سقف، باعث افزایش سرعت اجرا و درنیتجه کاهش هزینه های اجرایی می گردد.

در عین حال در هزینه های حمل و نقل نیز صرفه جویی قابل ملاحظه ای صورت می گیرد.

شیارهای مناسب ایجاد شده در زیر این بلوک ها باعث پیوستگی گچ و خاک در زیر سقف می گردد.

در جهت بهبود استفاده از مصالح پلیمری، بخش تحقیق و توسعه این شرکت مشغول مطالعات و بررسی های بیشتر می باشد.

سقف کامپوزیت کُرمیت

سیستم های معمول کامپوزیت در امریکا عینا” با تیرچه های با جان باز انجام می شود و معمولا” همراه با گذاشتن یک ورق فولادی موجودار به عنوان عرشه و آرماتور بندی روی آن بتن ریخته می شود.

در این سيستم قالب ماندگار است و قطعات جان نیز با بتن احاطه نمی شود.

در طراحی سیستم قالب کامپوزیت کُرمیت، نظر بر آن بوده که علاوه بر سرعت و تطبیق با آیین نامه ها، هر چه ممکن اقتصادی تر باشد.

از این رو اولا” قالب باید قابل استفاده مداوم باشد، ثانیا” جان تیرچه با بتن پر شود که بتوان قطعات جان را اقتصادی تر طراحی نمود و از لرزش سقف نیز کاسته شود.

سیستم های کامپوزیت رایج در ایران که با تیرآهن ساده یا لانه زنبوری با تیر ورق استفاده می شوند، دارای جان باز نیستند.

در وهله اول قالب هاي سقف كرميت سه قطعه بوده و براي باز كردن ، قطعات آن بايد از يكديگر جدا مي شد، با تحقيق بخش R&D اين شركت این قالب با بهینه سازی و استفاده از خاصیت تغییر شکل ارتجاعی فولاد به قالبی یکچارچه تبدیل شد.

این قالب در بین تیرچه ها قرار گرفته و بعد از گيرش اولیه بتن قالب از زیر سقف در آورده می شود.

این قالب محاسن بسیار زیادی دارد و با سرعت چیده و جمع آوری می گردد و با دقت مختصری، بارها قابل استفاده است.

این قالب هم اکنون در پروژه های مختلف این شرکت مورد استفاده است.

آخرین بررسی ها و دستاوردها نشان داد که بهتر است جهت تطبیق سیستم با سیستم تیرچه بلوک و استفاده از آرماتور حرارتی یک جهته و حذف آرماتور خمشی در دال فوقانی و در نتیجه صرفه جویی اقتصادی، فاصله لب با لب تیرچه ها حداکثر 75 سانتی متر باشد.

مزیت این قالب در آن است که با رعایت دیگر شرایط آیین نامه می توان آرماتور دو جهته را حذف و فقط آرماتور عمود بر تیرچه را منظور نمود.

هم اکنون این شرکت قالب های جدید خود را به انتخاب مصرف کننده در فواصل و ارتفاع مختلف آماده عرضه نموده است.

فاصله محور به محور تیرچه ها حدود 85 سانتی متر تا 95 سانتی متر و با ارتفاع 20 تا 25 سانتی متر، بسته به انتخاب خریدار و با مشاوره دفتر فنی شرکت و نوع تیرآهنهای مصرفی در سازه و طول دهانه است.

سقف کاذب

سقف های کاذب اولیه به صورت قطعات پلاستیکی در سال های 1365 به بعد در اولین سقف های کامپوزیت کُرمیت به کار رفت، اما گران بودن مصالح، نچسبیدن به گچ و خاک و خزش (Creep) باعث گردید که استفاده از آن مقید گردد.

از سوی دیگر انواع تولیدات ورق گالوانیزه به صورت رابیتس در شکل ها و فرم های مختلف و تولید مواد اولیه آن (ورق گالوانیزه) در ایران، ما را به سمت استفاده از این محصول سوق داد.

سقف ضربی کُرمیت

به علت اجبار در استفاده از مصالح فشاری از زمان های قديم استفاده از طاق قوسی متداول بوده و به همین جهت استفاده از سیستم طاق ضربی نیز به عنوان نوعی طاق قوسی رواج داشته است.

وجود اشکالات عمده در عملکرد سقف های ضربی با تیرآهن مانند عدم ایجاد یک دیافراگم مناسب بین ستون ها و مصرف زیاد فولاد در مقایسه با مقدار باربری ، باعث شد تا در سال 1356 با ارائه طرحی بهینه « سقف ضربی کُرمیت » نسبت به اصلاح این سیستم اقدام گردد.

در سیستم طاق ضربی کُرمیت وجود بتن روی سقف می تواند یک دیافراگم مناسب بین ستون ها ایجاد کند و همچنین به علت باز بودن جان تیرچه ها مقدار زیادی در مصرف فولاد صرفه جویی می شود.

اگر چه از اين سيستم در انبوه سازي استفاده نمي شود، اما براي پروژه هاي كوچك و يا دور افتاده ، هنوز هم كاربرد دارد.

تیرچه کرومیت

 

-مزایای این سقف ها عبارت اند از:

  •  .سرعت و سهولت اجرا کاهش هزينه
  • .امکان حذف کش ها
  • .کاهش هزينه
  • .سهولت اجرا داکت (بازشو)
  • .عدم نياز به شمع بندي
  • .پايين بودن تنش در بتن
  • .سهولت اجرا داکت (بازشو)
  • .حذف رد فولاد در زيرسقف
  • .امکان اجراي همزمان چند سقف
  • .مقاومت نهايي و شکل پذيري بالا
  • .يکنواختي زير سقف (مصرف گچ و خاک کمتر)
  • .امكان نظارت بر اجراي سقف در طول عمليات اجرايي
  • .امکان طراحي و اجراي سقف با دهانه ها و باربري هاي خاص
  • .يکپارچگي سقف و اسکلت (مقاومت در طول اجراي سقف)
  • .کاهش مصرف بتن و وزن کمتر سقف (حدود 20%)

طراحي سقف کرميت با اين فرض انجام مي شود که تيرچه ها به تنهايي (قبل از گرفتن بتن) توانايي تحمل وزن خود، بلوک، بتن خيس و عوامل اجرايي را داشته باشند؛ بنابراين سقف کرميت نيازي به شمع بندي در هيچ يک از مراحل عمليات اجرايي ندارد.

حال به توضیح کامل موارد بالا خواهیم پرداخت.

.عدم نیاز به شمع بندی

طراحي سقف کرميت با اين فرض انجام مي شود که تيرچه ها به تنهايي (قبل از گرفتن بتن) توانايي تحمل وزن خود، بلوک، بتن خيس و عوامل اجرايي را داشته باشند. بنابراين سقف کرميت نيازي به شمع بندي در هيچ يک از مراحل عمليات اجرايي ندارد.

.سرعت و سهولت اجرا

در اين سيستم، اجراي سقف نسبت به سيستم هاي مشابه آسانتر بوده و با سرعت بيشتري انجام مي شود.

48 ساعت پس از بتن ريزي، روي سقف قابل رفت و آمد و بارگذاري سبک بوده و مي توان عمليات ساختماني را ادامه داد که اين مزيت موجب سرعت در روند عمليات ساخت مي گردد.

.امکان اجراي همزمان چند سقف

با توجه به اين که در سيستم سقف کرميت هيچ گونه شمع بندي وجود ندارد. عملا” مي توان چند سقف را براي بتن ريزي آماده کرد و هم زمان عمليات بتن ريزي را بر روي سقف ها انجام داد.

اين کار براي ساختمان هاي با طبقات زياد و يا زيربناي کم بسيار مقرون به صرفه و مناسب است.

.يکپارچگي سقف و اسكلت

به علت جوش شدن تيرچه ها به اسکلت، پس از گرفتن بتن، سقف و اسکلت يکپارچه شده و مي تواند مانند يک ديافراگم صلب عمل کند.

در اسکلت هاي بتني نيز با در نظر گرفتن قلاب هاي مخصوصي، امکان يکپارچگي بيشتري ايجاد مي شود.

.امکان حذف کش ها

با توجه به يکپارچگي سقف و اسكلت، مي توان کش ها (اعضاي غيرباربر) را حذف کرد.

حذف کش ها علاوه بر صرفه جويي در مصرف فولاد باعث يکنواختي بيشتر زير سقف شده و عمليات نازک کاري را به حداقل مي رساند.

.پايين بودن تنش در بتن

به علت خود ايستا بودن تيرچه ها(تيرچه قبل از گرفتن بتن مي تواند وزن بلوک، بتن خيس و عوامل اجرايي را به تنهايي تحمل کند) تنش ايجاد شده در بتن بسيار پايين است .

آزمايش بارگذاري روي سقف هاي کرميت که مقاومت نهايي بتن آنها کمتر از مقدار مورد نظر بوده نشان داده که بتن با مقاومت پايين به ظرفيت باربري سقف لطمه اي وارد نمي سازد.

.امکان طراحي و اجراي سقف با دهانه ها و باربري هاي خاص

در سيستم سقف کرميت امکان طراحي و اجراي سقف با دهانه هاي بلند و بارهاي سنگين وجود دارد.

تاکنون سقف با دهانه 5/12 متر و همچنين سقف با شدت بار 7 تن بر متر مربع اجرا شده که در هر مورد آزمايش هاي بارگذاري، ايمني سقف را تاييد کرده اند.

حذف رد فولاد زير سقف

اثر داغ آهن در سقف هاي ضربي به صورت خط تيره اي روي گچ مشاهده مي شود ولي در سقف کرميت به علت پايين تر بودن سطح بلوک ها از تيرچه ها، پوشش گچ و خاک در زير تيرچه ها نسبت به بقيه نقاط سقف بيشتر است و همين امر سبب کاهش جذب ذرات معلق مي شود؛ بنابراين سايه فولاد بال تحتاني تيرچه ها مشاهده نمي گردد.

سهولت اجراي داکت (بازشو)

به علت فاصله زياد تيرچه ها (73 تا 100 سانتي متر محور به محور ) ايجاد داکت درسقف جهت عبور لوله هاي تاسيساتي نصب دودکش موتورخانه و شومينه نصب توالت ايراني و يا عبور کانال كولر به راحتي امکان پذير است و نياز به قطع کردن تيرچه ها نمي باشد.

نظارت بر اجراي سقف در طول اجرا

اكيپ هاي خاصي جهت نظارت بر سقف ها آموزش ديده اند تا در صورت تمايل مشتري در طي اجراي سقف ها نظارت مستمر بر نحوه عملكرد مجريان صورت پذيرد و از سلامت اجراي سقف چه از نظر فني و چه از نظر زيبايي اطمينان كامل حاصل گردد.

کاهش مصرف بتن و وزن کمتر سقف

به علت فاصله زياد تيرچه ها (حدود 75 سانتي متر محور به محور ) از مصرف بتن در حدود 20% نسبت به تيرچه و بلوک معمولی کاسته شده و نهايتا” وزن سبک تر می گردد.

استفاده از بلوک های پوکه ای و بلوک های پلی استايرن کرميت يا سيستم کامپوزيت نيزدر کاهش وزن موثر است.

مقاومت نهايی و شکل پذيری بالا

محاسبات و آزمايش های بارگذاری روی سقف نشان می دهد که گسيختگی اين سيستم پس از تغيير شکل هاي بسيار زياد اتفاق می افتد.

« گسيختگی نرم» و اين رفتار سقف از نظر ايمنی مطلوب است .

مزايای سقف کامپوزيت کرميت

  • کاهش وزن سقف
  • کاهش مصرف تيرچه
  • کاهش هزينه هاي تمام شده
  • عدم نياز به محل دپوی مصالح
  • سهولت اجرای داکت و عبور تاسيسات
  • سهولت اجرای سقف با دهانه های بلند
  • نداشتن لرزش نسبت به سيستم کامپوزيت معمولی

.کاهش وزن سقف

از آن جا که در اين سيستم بلوک حذف مي شود، وزن بلوک از وزن سقف کاذب کاسته مي شود، اين کاهش وزن حدود 10% کاهش مصرف تيرچه، 7% کاهش وزن در اسکلت و فونداسيون ساختمان نيز خواهد داشت.

.کاهش مصرف تيرچه

از آن جا که آكس به آکس تيرچه ها در سقف کامپوزيت حداقل 85 سانتيمتر می باشد، اين امر باعث کاهش مصرف تيرچه و در نتيجه کاهش هزينه ها می شود.

.سهولت اجراي داکت و عبور تأسيسات

خالی بودن فضای خالی بين تيرچه ها امکان عبور تمام کانالها، داکتها، لوله های برق و ديگر تأسيسات را به راحتی فراهم می نمايد.

.نداشتن لرزش نسبت به سيستم کامپوزيت معمولي

با توجه به آنکه تيرچه هاي فلزی کرميت داراي جان باز هستند و در هنگام اجرا جان تيرچه کاملا” از بتن انباشته می شود، سقف های کرميت دارای لرزش نيستند.

.سهولت اجرای سقف با دهانه های بلند

سنگين بودن وزن بلوک و در نتيجه وزن زياد سقف باعث خزش بتن و ايجاد خطر در هنگام زلزله می گردد که همواره يکی از مسائل خطر آفرين انواع سيستم های تيرچه بلوک با دهانه بلند می باشد.

در سقف کامپوزيت کرميت با توجه به سبکی وزن سقف و کاهش بار وارده به تيرچه ها، اجراي دهانه های بلند با اطمينان خاطر بيشتري انجام گرفته و تنش بتن مانند تمام سيستم های سقف های کرميت بسيار پايين باقي خواهد ماند و بتن را دچار خزش ننموده و ضريب مقاومت سقف بالا مي باشد.

.كاهش هزينه هاي تمام شده

كاهش وزن تيرچه مصرفي ، كاهش هزينه هاي بلوك، كاهش هزينه هاي حمل و نقل ، كاهش وزن اسكلت و فونداسيون ، نداشتن پرت ، سرعت اجراي بالا ، نصب سقف كاذب با كمتر از نصف هزينه سقف های كاذب موجود در بازار، در مجموع باعث كاهش هزينه ساختمان ميگردد.

به طور مثال چون هر قالب فلزي براي حداقل سي بار استفاده، طراحي و ساخته ميشوند ميتوان با تعداد محدودي از اين قالب ها مساحت زيادي سقف اجرا نمود.

معمولا” اين موضوع در زمان اجرا با خريد يا كرايه تعداد مشخصي قالب انجام ميشود كه فقط شامل دو بار كرايه حمل ( رفت و برگشت قالب به كارگاه) انجام مي گردد و از هزينه بالاي حمل بلوك يا يونوليت و پرت زمان حمل جلوگيري ميشود.

ضمنا” بهاي بلوك و حمل آن كه در ابتداي پروژه بايد هزينه گردد، صرفه جويي مي شود. در صورت نياز بخشي از اين هزينه نه تمامي آن به صورت سقف كاذب، آن هم در انتهاي پروژه هزينه خواهد شد.

-مشکلات و معایب سقف کرمیت

1- تيرچه هاي سقف كرميت به صورت خود ايستا طراحي مي شوند.

خود ايستا بودن تيرچه ها، باعث بي نيازشدن سقف کرمیت از جك ها و شمع هاي نگهدارنده سقف  مي شود؛ اما از طرفي موجب ميشود تا تيرچه ها به گونه اي طراحي شوند كه تا قبل از گرفتن بتن، به تنهايي وبدون كمك بتن، وزن خود وبتن تازه وقالب ها و… را تحمل كنند واين در واقع بدين معني است كه تيرچه سقف كرميت مجبور است تنها بخاطر مرحله اول باربري خود ( قبل از گرفتن بتن )، سنگين تر از آنچه در نهايت به آن نياز است طراحي شود واين موجب عدم استفاده بهينه در مصرف فولاد تيرچه مي شود .

2- داغ تيرچه

مثل سقف طاق ضربي، در سقف كرميت نيز، بيشترين ميزان داغ تيرچه در زير سقف نمايان مي گردد .

داغ تيرچه كه به واسطه وجود نيروهاي مغناطيسي در فلز تيرها و جذب ذرات باردار معلق در هوا ميباشد .

3- بلوك

اصولاً استفاده از بلوك در سقف معايب ومشكلات معمول انواع بلوك ها را به همراه دارد كه از هزينه خريد و حمل وانبار كردن تا وزن اضافه تحميلي به سقف واثرات سوء احتما لي بر بتن وفولاد ومسائل اجرايي ديگر را شامل ميشود؛ اما علاوه برموارد فوق سقف كرميت مشكلات مضاعفي نيز در استفاده از بلوك ها دارد.

به واسطه نياز سقف كرميت به بلوك هاي به ابعاد 40×25×65 وعدم استقبال كارخانه ها، از اين نوع سفال و احياناً عدم امكان دسترسي يا توانايي شركت كرميت درساخت بلوك سفا لي، استفاده ازبلوك بتني توصيه شده است كه مسلماً موجب افزايش وزن تمام شده سقف ميگردد.

4- اين سقف کرمیت نياز به سقف زن ماهر وعوامل اجرايي آموزش ديده دارد .

5-وجود اختلاف نظر در اجرا

به دلیل عدم توضیح کامل جزئیات اجرایی در آیین نامه های موجود، اختلافاتی در زمینه جزئیات اجرایی بین مهندسین ناظروصاحب نظران وجود دارد، که ازجمله میتوان به مواردی همچون سایز آرماتورهای کلاف میانی، نیاز و یا عدم نیاز به آرماتورهای تقویت سر تیرچه ها و…اشاره نمود.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این قسمت را پر کنید
این قسمت را پر کنید
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.
شما باید با قوانین موافقت کنید.

فهرست